Proef Droomrecepten uit bezet Nederlands-Indië

23 mei 2007 van 14:00 tot 16:00 uur.

Tijdens de Tweede wereldoorlog werd Nederlands-Indië van 1942-1945 bezet door de Japanners. Tijdens de bezetting zijn er honderden recepten door Nederlands-(Indisch)e vrouwen. De reden hiervoor was honger. Het verzamelen van recepten was een fenomeen, een rage en een obsessie tegelijkertijd.
"Recepten opschrijven, iedereen deed het. (...) Ik had een schrift geruild voor een hap rijst. Ik schreef alles op met het plan om die gerechten later te maken. Alles in het kamp stond in het teken van later. Maar ik heb na de bevrijding geloof ik nooit één van die recepten echt klaargemaakt," herinnert Lily van Aarum (94 jaar) zich. De meest luxe recepten verzamelen en opschrijven in een periode waarin er niet veel meer te eten is dan een onsje rijst per dag of waterige pap: is het gekheid of overlevingsstrategie?
In het boek De smaak van verlangen wordt dit opmerkelijke verschijnsel uitgebreid beschreven en geanalyseerd. Dertien vrouwen, die de Tweede Wereldoorlog in Nederlans-Indië binnen of buiten de interneringskampen meemaakten, gunnen ons een blik in de wereld van eten in een tijd waarin er nauwelijks eten was. "Honger legt beslag op je," vertelt Molly Kooijmans-Roukens (81 jaar) "Het neemt bezit van je tijd, je denken en je praten. We fantaseerden: 'Als we vrij zijn, gaan we elke dag saté eten.' Die fantasieën waren niet onplezierig. Over eten praten was heel prettig! Het heeft mij geholpen om met de moeilijke situatie om te gaan." Hoe Indo-Europese vrouwen buiten het kamp de bezettingstijd en de bersiap-periode daarna doormaakten, een minder bekende geschiedenis, komt in De smaak van verlangen ook aan de orde.
En natuurlijk ontbreken de recepten niet. Deze variëren van de droomrecepten die de vrouwen onderling uitwisselden (oesters met champagne, chocoladetaart, zwartzuur van kip en gado-gado) tot de oorlogsrecepten die de harde dagelijkse realiteit vormden (tapiocapap, sambal hond, slakkensoep en koffieklop.) De authentieke recepten, zoals die tijdens de oorlog met de hand zijn opgeschreven in allerhande notitieblokjes, staan naast de full-color foto's waarin de recepten met moderne ingrediënten opnieuw zijn gemaakt. Ze nodigen uit tot het zelf maken van de recepten- en proeven natuurlijk!
De smaak van verlangen is een integer en ontroerend boek geworden. Het is veel meer dan een historsich kookboek met fantasierecepten, waarin een culinaire reis terug in de tijd wordt ondernomen. Het is een eerbetoon aan de veerkracht van de vrouwen van destijds. "Op een dag kregen we twee in plaats van één kopje rijst per persoon. We wisten meteen dat er iets aan de hand was," memoreert Mariët Rappard-Smeur (90 jaar) ontroerd. "Japan was gecapituleerd. Dat vieren we nog steeds elk jaar in Bronbeek. En dan ben ik in gedachten ook meteen terug in het kapm, met tranen in mijn ogen."
Zaterdag 27 oktober van 14:00 tot 16:00 uur zullen de auteurs aanwezig zijn in de boekhandel. Er kunnen hapjes uit het boek geproefd worden, uw boek kan gesigneerd worden en er kunnen (inhoudelijke) vragen gesteld worden aan de auteurs.